www.niepelnosprawni.pl/PAP 2026-03-19
Czytamy całe ostrzeżenie:
"ZUS zaapelował do osób z niepełnosprawnościami i ich bliskich o ostrożność wobec ofert płatnej pomocy w uzyskaniu świadczenia wspierającego. Pracownicy ZUS bezpłatnie pomagają w wypełnieniu wniosku o świadczenie i złożeniu go w placówkach lub przez infolinię.
Do ZUS-u docierają sygnały od klientów, którzy otrzymują propozycje odpłatnego załatwienia świadczenia wspierającego. Jak podał w komunikacie ZUS, przedstawiciele niektórych kancelarii odwiedzają w domach osoby z niepełnosprawnością, często starsze, które nie zawsze dokładnie zapoznają się z treścią podpisywanych dokumentów. Zdarza się, że dopiero później dowiadują się o wysokich opłatach zapisanych w umowie.
Ważna jest ostrożność
-Niedawno do jednej z placówek ZUS zgłosiła się wnuczka klientki, która skorzystała z usług kancelarii oferującej pomoc przy uzyskaniu świadczenia wspierającego.
Klientka podpisała umowę i udzieliła pełnomocnictwa do działania w jej imieniu. Wyrównanie oraz pierwsza wypłata świadczenia zostały przekazane na konto kancelarii. Była to kwota niemal 22 tys. zł. Po rozliczeniu należności kancelaria, działając w imieniu klientki, złożyła w ZUS dokumenty dotyczące zmiany rachunku bankowego do dalszej wypłaty świadczenia na rachunek klientki oraz odwołania pełnomocnictwa. Pieniądze, które trafiły do kancelarii jako wynagrodzenie za jej usługi, mogły zostać przeznaczone na pokrycie kosztów opieki, leczenia lub rehabilitacji klientki - wskazał ZUS.
Zakład podkreślił, że podobne sytuacje zdarzały się również w ubiegłym roku. Klienci informowali o ofertach pośredników, którzy proponowali pomoc w zamian za bardzo wysokie wynagrodzenie sięgające nawet 10 tys. zł albo sześciokrotności miesięcznego świadczenia.
Bezpłatna pomoc pracowników ZUS
ZUS zaznaczył, że nie trzeba korzystać z płatnych usług kancelarii czy pośredników, aby otrzymać świadczenie wspierające. Wniosek można złożyć samodzielnie przez internet na portalu eZUS lub z bezpłatnym wsparciem pracowników ZUS.
Osoba z niepełnosprawnością może również upoważnić do załatwiania spraw w ZUS-ie zaufaną osobę, na przykład członka rodziny lub bliskiego. Taki pełnomocnik również może liczyć na bezpłatną pomoc pracowników ZUS przy złożeniu wniosku.
ZUS zaapelował o ostrożność w sytuacji, gdy kancelaria zaoferuje pomoc w uzyskaniu świadczenia lub taka oferta pojawi się w internecie. - Zachowajmy ostrożność i spokojnie przeanalizujmy taką propozycję. Przed podpisaniem dokumentów dobrze jest dokładnie zapoznać się z ich treścią, skonsultować decyzję z bliską osobą oraz w razie wątpliwości skontaktować się z ZUS - podkreślono w komunikacie.
Najpierw Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności
Aby starać się o świadczenie wspierające w ZUS, trzeba mieć decyzję z ustalonym poziomem potrzeby wsparcia, wydaną przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. W decyzji tej musi zostać przyznane co najmniej 70 punktów. Dopiero wtedy można złożyć w ZUS wniosek o świadczenie wspierające. Zakład zaznaczył, że kancelarie czy pośrednicy nie mają wpływu na wydanie tej decyzji ani na liczbę przyznanych punktów.
Ustawa o świadczeniu wspierającym skierowana do osób z niepełnosprawnościami, które ukończyły 18 lat, weszła w życie 1 stycznia 2024 r. Świadczenie było wprowadzane etapowo, aby dostosować system do rosnącej liczby uprawnionych.
- Od 2024 r. przysługiwało osobom z najwyższym poziomem potrzeby wsparcia (87-100 punktów),
- Od 2025 r. rozszerzono je na osoby z 78-86 punktami.
- Od 2027 roku dostęp do niego uzyskają wszystkie osoby z niepełnosprawnością, które mają co najmniej 70 punktów Z wyjątkiem specjalnej ścieżki dla osób, których opiekunowie pobierali świadczenia opiekuńcze - one mogły korzystać z niego już od 2024 r.".
PAP
***
Grzegorz Rodziewicz, oprac.: GR
DGP/Baza Wiedzy 9 marca 2026
Czytamy:
"Sejmowa komisja ds. petycji skierowała do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dezyderat w sprawie przepisów regulujących korzystanie przez niepełnosprawnych pracowników z dodatkowego urlopu wypoczynkowego - donosi Dziennik Gazeta Prawna.
Jest on związany z petycją, która wpłynęła do komisji, dotyczącą art. 19 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 913 ze zm.). Zgodnie z nim osobie, której przyznano umiarkowany lub znaczny stopień niepełnosprawności, przysługuje prawo do 10 dni roboczych dodatkowego urlopu wypoczynkowego w roku. Co ważne, niepełnosprawny pracownik jest po raz pierwszy do niego uprawniony po przepracowaniu jednego roku po zakwalifikowaniu go do umiarkowanego lub znacznego stopnia dysfunkcji zdrowotnej.
Autor petycji skierowanej do sejmowej komisji zwrócił się o zniesienie tego wymogu, bo jego zdaniem jest on nieracjonalny. Proponuje przy tym zmianę art. 19 ustawy w taki sposób, aby osoba niepełnosprawna mogła od razu korzystać z dodatkowego wolnego i nie czekała, aż upłynie rok od podjęcia pracy. W związku z tym komisja ds. petycji postanowiła wystąpić do MRPiPS z dezyderatem i zapytała, czy w resorcie są prowadzone analizy w sprawie propozycji zawartej w petycji.
Biuro pełnomocnika rządu ds. osób niepełnosprawnych, do którego trafiło pismo komisji, przed udzieleniem odpowiedzi zapytało pracodawców o opinię dotyczącą ewentualnych zmian w art. 19 ustawy. Udzieliła jej m.in. Federacja Przedsiębiorców Polskich. W swoim stanowisku wskazuje, że intencją petycji jest poprawa sytuacji osób niepełnosprawnych, ale postulowana zmiana będzie wywoływać skutki finansowe i organizacyjne dla pracodawców. FPP podkreśla, że dodatkowe 10 dni wolnego odpowiada około połowie miesięcznego wynagrodzenia pracownika konieczne byłoby więc wprowadzenie rozwiązań kompensujących dodatkowe obciążenia po stronie pracodawców, np. refundacji kosztów ze środków publicznych czy czasowego zwiększenia wysokości dofinansowania do pensji osób z umiarkowaną i znaczną niepełnosprawnością (w pierwszym roku zatrudnienia).
FPP informuje też, że rezygnacji z rocznego okresu oczekiwania na dodatkowy urlop nie popierają przedsiębiorstwa, które uczestniczyły w ankiecie, w której organizacja pytała ich o zdanie w sprawie nowelizacji art. 19 ustawy. Poza zwiększeniem kosztów zatrudnienia i trudnościami organizacyjnymi w zakresie planowania pracy i zapewnienia zastępstw pracodawcy podkreślali ryzyko wystąpienia nadużyć, polegających na wykorzystaniu dodatkowego urlopu wypoczynkowego bezpośrednio po zatrudnieniu, a następnie szybkim rozwiązaniu stosunku pracy".
Więcej w Dzienniku Gazecie Prawnej z 9 marca 2026 r.
autor: Michalina Topolewska, oprac.: GR
***
www.niepelnosprawni.pl/PAP 2026-03-04
Czytamy ten ważny komunikat:
"Kancelaria prezydenta poinformowała we wtorek, że przy prezydencie RP powołane zostało gremium doradcze - Rada do spraw Osób z Niepełnosprawnościami. Jej przewodniczącą została Małgorzata Radziszewska.
Jak przekazała kancelaria prezydenta, w uroczystości powołania rady uczestniczył również zastępca szefa kancelarii prezydenta Adam Andruszkiewicz. Po uroczystości wręczenia nominacji z nowo powołanymi członkami Rady spotkała się pierwsza dama Marta Nawrocka.
Skład Rady do spraw Osób z Niepełnosprawnościami
- W skład Rady do spraw Osób z Niepełnosprawnościami weszli m.in. przedstawiciele środowiska osób z niepełnosprawnościami, osoby zaangażowane w działania na rzecz tego środowiska, przedstawiciele organizacji pozarządowych i eksperci zajmujący się tematyką niepełnosprawności - poinformowała kancelaria.
Rada składa się z 21 członków, a wśród nich znaleźli się m.in. Bawer Aondo-Akaa, Jakub Gietka, Magdalena Ruszkowska-Cieślak, Agnieszka Ścigaj i Paweł Wdówik.
Jej przewodniczącą została Małgorzata Radziszewska.
Podczas powołania gremium głos zabrał minister Mateusz Kotecki, który w imieniu prezydenta Karola Nawrockiego "podziękował członkom Rady za przyjęcie zaproszenia do zaangażowania się w jej prace".
Jak czytamy, Kotecki zwrócił uwagę, że materia prac rady wymaga wrażliwości na drugiego człowieka. Dodał, że spektrum zadań stojących przed nią jest bardzo szerokie ze względu na doniosłość społeczną tej tematyki.
Nic o nas bez nas
- Słowa uznania do członków Rady skierował także zastępca szefa Kancelarii Prezydenta RP minister Adam Andruszkiewicz, który podkreślił, że aktywność Rady do spraw Osób z Niepełnosprawnościami wpisuje się w ideę bezpośredniego i aktywnego dialogu ośrodka prezydenckiego prowadzonego w ramach gremiów doradczych tworzonych przy Prezydencie Rzeczypospolitej Polskiej - zaznaczyła KPRP.
Również pierwsza dama wyraziła nadzieję, że prace Rady w istotny sposób przyczynią się do poprawy sytuacji zarówno samych osób z niepełnosprawnościami, jak i ich rodzin.
Rada jest gremium konsultacyjno-doradczym Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Do głównych zadań Rady będzie należało przede wszystkim analizowanie aktualnej sytuacji i prowadzonych działań publicznych dotyczących osób z niepełnosprawnościami, przygotowywanie opinii i analiz dla Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej a także prowadzenie debaty strategicznej oraz formułowanie generalnych wniosków dotyczących sytuacji osób z niepełnosprawnościami w naszym kraju".
PAP
***
Grzegorz Rodziewicz, oprac.: GR
DGP/Baza Wiedzy 26 marca 2026 r.
Czytamy:
"Kilka miesięcy temu złożyłem do ZUS wniosek o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego, ale do dziś nie został on rozpoznany. Wniosłem więc skargę do sądu administracyjnego, jednak została odrzucona. Z czego to wynika? Jak skutecznie zareagować na bezczynność ZUS? - pyta czytelnik Dziennika Gazety Prawnej.
Jak odpowiada ekspert współpracujący z DGP - odrzucenie skargi wynika z niewłaściwej drogi sądowej. W sprawach dotyczących świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w tym świadczenia rehabilitacyjnego, kontrola działań ZUS należy do sądów powszechnych, a nie administracyjnych.
Jeżeli ZUS nie wyda decyzji w terminie dwóch miesięcy od dnia prawidłowego zgłoszenia roszczenia, ubezpieczony może wnieść odwołanie do sądu rejonowego. Co istotne, po upływie tego terminu można to zrobić w każdym czasie, nie czekając na formalne rozstrzygnięcie organu.
Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że problem dotyczy bezczynności ZUS w sprawie wniosku o świadczenie rehabilitacyjne. Trzeba jednak pamiętać, że nie każda bezczynność organu może być zaskarżona do sądu administracyjnego. Złożenie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność ZUS przysługuje tylko w sprawach należących do zakresu administracji publicznej wskazanych w przepisach. Katalog tych spraw ma charakter zamknięty i nie obejmuje przyznawania świadczeń z ubezpieczeń społecznych. A świadczenie rehabilitacyjne jest jednym z takich właśnie świadczeń, m.in. obok zasiłku chorobowego. Kwestie jego dotyczące reguluje ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
W tego rodzaju sprawach znaczenie mają jednak przede wszystkim przepisy proceduralne, w szczególności art. 4778 i art. 4779 par. 4 kodeksu postępowania cywilnego. W efekcie brak decyzji ZUS w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego nie może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego, ponieważ ustawodawca przekazał te sprawy do właściwości sądów powszechnych (sprawy o świadczenie rehabilitacyjne rozpoznaje sąd rejonowy)".
Więcej w Dzienniku Gazecie Prawnej z 26 marca 2026 r.
autor: Marcin Nagórek, oprac.: GR
***
E-informator portalu www.niepelnosprawni.pl 2026-03-27
Czytamy:
"Mieszkanie wspomagane jest przeznaczone w szczególności dla osób z niepełnosprawnościami - w szczególności osób z niepełnosprawnością fizyczną i/lub zaburzeniami psychicznymi, oraz dla osób w podeszłym wieku. Dla wielu osób dostęp do mieszkania wspomaganego to jedyna szansa na funkcjonowanie poza instytucją i rozwijanie swojej samodzielności.
Mieszkanie wspomagane stanowi formę wsparcia socjalnego, dzięki której osoba dorosła może samodzielnie prowadzić gospodarstwo domowe, otrzymując przy tym regularną pomoc w codziennym funkcjonowaniu.
W mieszkaniu wspomaganym świadczy się usługi bytowe (przyp. red. świadczenia umożliwiające zaspokojenie podstawowych potrzeb), pracę socjalną oraz pomoc w realizacji kontaktów społecznych oraz w wykonywaniu niezbędnych codziennych czynności.
Osoby, które mieszkają w mieszkaniach wspomaganych lepiej rozwijają niezbędne, praktyczne umiejętności, ale także umiejętność pracy w grupie i empatię.
Kto ma pierwszeństwo?
W pierwszej kolejności do mieszkań wspomaganych kierowane są osoby z określonymi, trudnymi sytuacjami życiowymi. Zgodnie z ustawą i wytycznymi administracyjnymi na pierwszeństwo mogą liczyć przede wszystkim:
- osoby z niepełnosprawnością - w szczególności z niepełnosprawnością fizyczną lub z zaburzeniami psychicznymi,
- osoby w podeszłym wieku lub przewlekle chore.
Możliwość mieszkania w mieszkaniu wspomaganym przyznawana jest na czas określony lub na czas nieokreślony.
Na czas nieokreślony przyznawana jest osobom, które posiadają orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności a także w szczególnie uzasadnionych przypadkach w stosunku do innych osób.
Mieszkania wspomagane a mieszkania treningowe
Zarówno mieszkania treningowe jak i wspomagane stanowią formę pomocy społecznej przygotowującą, przy wsparciu specjalistów, osoby w nich przebywające do prowadzenia niezależnego życia. Mieszkańcy otrzymują również wsparcie w codziennym funkcjonowaniu.
Wsparcie w mieszkaniu treningowym zawsze przyznawane jest na czas określony, co stanowi zasadniczą różnicę między mieszkaniami wspomaganymi i treningowymi.
Stawiany jest również nacisk na usamodzielnienie mieszkańców poprzez samodzielne podejmowanie codziennych działań, integrację ze społecznością lokalną. W mieszkaniu treningowym zapewnia się usługi polegające na nauce rozwijania lub utrwalania umiejętności praktycznych, służących prowadzeniu niezależnego życia.
Tekst powstał we współpracy z Agencją Adspectra.
***
Grzegorz Rodziewicz, oprac.: GR
DGP/Baza Wiedzy 13 marca 2026 r.
Czytamy:
"Procedury związane z wydawaniem decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia mają zostać usprawnione. Zmienione mają być też przepisy, na podstawie których jest wyliczana wartość punktowa potrzeby wsparcia - czytamy w Dzienniku Gazecie Prawnej.
Takie są najważniejsze rekomendacje zawarte w przygotowanym przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przeglądzie funkcjonowania ustawy z 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz.U. poz. 1429 ze zm.). Zgodnie z jej art. 69 minister ds. zabezpieczenia społecznego został zobligowany do jego przeprowadzenia po upływie roku od dnia wejścia w życie ustawy, co nastąpiło 1 stycznia 2024 r. Przegląd - wraz z zaleceniami co do ewentualnych zmian w przepisach ustawy oraz związanych z nią rozporządzeń - został opracowany w sierpniu 2025 r., a w październiku ubiegłego roku przyjął go rząd, jednak dopiero teraz MRPiPS udostępniło dokument i opublikowało go na stronie biura pełnomocnika rządu ds. osób niepełnosprawnych.
W przeglądzie zostały zawarte najważniejsze dane obejmujące 2024 r., czyli pierwszy rok obowiązywania ustawy, dotyczące liczby przyznanych świadczeń wspierających przez ZUS oraz prowadzonych przez wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności postępowań w sprawie wydania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Jej posiadanie jest bowiem warunkiem niezbędnym do tego, aby osoba niepełnosprawna mogła złożyć wniosek o świadczenie wspierające. Zawarte w przeglądzie informacje potwierdzają to. O ile sam proces ustalania prawa do świadczenia wspierającego przez ZUS przebiegał sprawnie i nie powodował większych problemów, o tyle inaczej to wyglądało w przypadku wojewódzkich zespołów. Miały one bowiem wielomiesięczne opóźnienia w wydawaniu decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, przekraczające wyznaczony przepisami termin, wynoszący trzy miesiące od złożenia przez osobę niepełnosprawną wniosku. Dlatego w rekomendacjach przeglądu mowa jest o konieczności usprawnienia pracy zespołów w zakresie wydawania decyzji, a potrzebne są zmiany nie tylko w przepisach, lecz także organizacji pracy przy tym zadaniu w poszczególnych zespołach. Ponadto MRPiPS wskazuje, że niezbędne jest podjęcie działań w kierunku zmiany przepisów, na podstawie których oceniana jest potrzeba wsparcia osoby niepełnosprawnej. Takiej ocenie podlegają 32 czynności związane z obszarami codziennego funkcjonowania i dla każdej z nich ustalana jest wartość punktowa. Łącznie można ich uzyskać 100, przy czym do ubiegania się o świadczenie wspierające trzeba mieć ich co najmniej 70. Dodatkowo im jest ich więcej, tym wyższa jest jego kwota, bo przepisy przewidują sześć różnych jego wysokości".
Więcej w Dzienniku Gazecie Prawnej z 12 marca 2026 r.
autor: Michalina Topolewska, oprac.: GR
***
E-informator portalu www.niepelnosprawni.pl 2026-02-25
PAP
Czytamy:
"Uczelnie zyskają większą elastyczność w wykorzystaniu środków z budżetu państwa na realizację zadań związanych ze wsparciem osób z niepełnosprawnościami - poinformował minister nauki Marcin Kulasek. Jak podał, Rada Ministrów przyjęła we wtorek projekt ustawy deregulacyjnej dotyczącej tej kwestii.
- Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy wyrównujący szanse w polskich szkołach wyższych. Proponowane rozwiązania rozszerzają wsparcie dla osób z niepełnosprawnościami - obejmujących kandydatów oraz uczestników studiów podyplomowych. Zarówno na etapie rekrutacji, jak i w trakcie kształcenia - napisał we wtorek w portalu X szef resortu nauki Marcin Kulasek.
Przygotowany przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego projekt nowelizacji ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce ma zwiększyć możliwość wsparcia osób niepełnosprawnych w uczelniach. Obecnie uczelnie publiczne i niepubliczne otrzymują z budżetu państwa środki (w formie dotacji podmiotowej) na zadania związane z zapewnieniem osobom niepełnosprawnym warunków do pełnego udziału w rekrutacji i kształceniu - na studiach oraz w szkołach doktorskich - lub do prowadzenia działalności naukowej.
Koniec pomijania studentów studiów podyplomowych
Ze wspomnianych środków uczelnie tworzą uczelniany fundusz wsparcia osób niepełnosprawnych. Obecne brzmienie zapisów pozwala wspierać studentów i doktorantów, ale pomija uczestników studiów podyplomowych. MNiSW proponuje zmianę zapisów ustawy w taki sposób, aby objęły również tę grupę.
Wprowadzana zmiana jest związana z postulatem strony społecznej, Zespołu Sprawdzamy.
Zmianie przepisów nie będzie towarzyszył wzrost środków na dotację.
- Uczelnie będą miały do dyspozycji tę samą wysokość dotacji, obliczaną według liczebności niepełnosprawnych studentów i doktorantów, ale z możliwością pełnoprawnego przeznaczania środków finansowych także na niepełnosprawnych uczestników studiów podyplomowych - czytamy na stronie KPRM.
- Zaproponowane rozwiązanie nie wiąże się z koniecznością zmiany algorytmu podziału dotacji - zastrzega projektodawca.
***
Einformator portalu www.niepelnosprawni.pl 2026-03-11
Czytamy tę informację, która może zainteresować wielu Czytelników:
"9 marca zainaugurowano ogólnopolski projekt Centrum Komunikacji dla Osób z Niepełnosprawnościami, który zapewni dostęp do bezpłatnego tłumaczenia na PJM, transkrypcji oraz usług z obszaru AAC. Ma on zapewnić realny dostęp do komunikacji osobom, które potrzebują wsparcia podczas porozumiewania się. Centra Komunikacji znajdować się będą w 16 miastach Polski. Dodatkowo będzie można skorzystać ze wsparcia online dzięki specjalnej aplikacji, zapewniającej m.in. możliwość kontaktu z tłumaczem języka migowego.
Projekt realizowany jest przez Biuro Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej we współpracy z Polskim Związkiem Głuchych oraz Polskim Stowarzyszeniem na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną.Inicjatywa jest współfinansowana z Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego 2021-2027 i potrwa do końca 2027 r., z planami trwałego wdrożenia.
Centra Komunikacji oferować będą: dostęp do tłumacza polskiego języka migowego (PJM), transkrypcję mowy na tekst w czasie rzeczywistym, przygotowanie dokumentów w formatach dostępnych (Braille, audio, ETR) oraz wsparcie w komunikacji alternatywnej i wspomagającej (AAC). Osoby głuche, głuchoniewidome, z niepełnosprawnością intelektualną czy w spektrum autyzmu zyskają szybką pomoc w kontaktach z instytucjami, pracą, edukacją i służbami ratunkowymi (usługa SOS).
- Komunikacja jest podstawą samodzielności, uczestnictwa w życiu społecznym. Jeśli ktoś nie może się komunikować, albo nie ma dostępu do informacji w formie, która jest dla niego zrozumiała i dostępna w praktyce zostaje wykluczony z wielu obszarów życia. Dlatego właśnie powstaje Centrum Komunikacji, dlatego powstają Centra Komunikacji w każdym regionie naszego kraju. Nie po to, żeby tworzyć kolejną instytucję, tylko po to, żeby otwierać drzwi, które dla wielu osób dzisiaj, z powodu wykluczenia komunikacyjnego, są niedostępne - mówi Pełnomocniczka ds. Osób Niepełnosprawnych Maja Nowak.
- Centrum Komunikacji to w gruncie rzeczy bardzo prosta idea - państwo powinno być dostępne dla każdego obywatela. A dostępność zaczyna się od możliwości porozumiewania się - kończy.
Harmonogram i zasięg
Głównym celem projektu jest stworzenie systemu który zapewni wsparcie w procesie komunikacji tym, którzy go potrzebują. Dotyczy to zarówno sfery życia codziennego, jak i pracy, kontaktu z instytucjami publicznymi, edukacji.
Z usług Centrów Komunikacji będzie można skorzystać stacjonarnie oraz zdalnie - poprzez aplikację umożliwiającą kontakt z tłumaczem PJM lub specjalistą ds. transkrypcji w czasie rzeczywistym.
Od połowy kwietnia 2026 r. rozpoczną działalność Regionalne Centra Komunikacji w szesnastu miastach, czyli w: Bydgoszczy, Białymstoku, Warszawie, Opolu, Łodzi, Wrocławiu, Krakowie, Szczecinie, Gdańsku, Olsztynie, Rzeszowie, Lublinie, Kielcach, Bytomiu, Poznaniu i Gorzowie Wielkopolskim.
Wsparcie (zmienić tytuł)
Kluczową formą wsparcia będzie umożliwieniem odbiorcom skorzystania z komunikacji wspieranej i alternatywnej (AAC), która umożliwia osobom niemówiącym lub mającym trudności z mową bezpośrednią komunikację z otoczeniem. Dotychczas użytkownicy AAC często byli pomijani przy tworzeniu rozwiązań wspierających, na szczęście w projekcie Centrów Komunikacji temat AAC traktowany jest piorytetowo.
W ramach tej usługi specjaliści przeprowadzą ocenę funkcjonalną sposobu komunikowania się konkretnej osoby, następnie pomogą dobrać odpowiednie narzędzia AAC pasujące do danej sytuacji. W Regionalnych Centrach Komunikacji będzie można sprawdzić różne rozwiązania - od tablic komunikacyjnych po technologie wspierające komunikacje - i wybrać te, które odpowiadają potrzebom danej osoby.
W ramach Centrów Komunikacji będzie można również skorzystać z tłumaczenia na polski język migowy - w formie zdalnej oraz stacjonarniej. Osoby G/głuche oraz słabosłyszące będą mogły połączyć się z tłumaczem online, a w nagłej sytuacji skorzystać z usługi SOS, która umożliwi rozmowę m.in. z policją lub pogotowiem ratunkowym. Dla osób G/głuchych oraz słabosłyszących zapewniono również możliwość skorzystania z transkrypcji mowy na tekst w czasie rzeczywistym.
- Ten projekt jest innowacyjny, bo po raz pierwszy budujemy w Polsce system, który łączy różne formy komunikacji w jeden spójny model wsparcia. Ale jego prawdziwa siła nie tkwi w technologii, tkwi w tym, że za każdą taką usługą stoi czyjaś historia - podsumowuje Maja Nowak.
W Centrach Komunikacji dokumenty będą przygotowywane w dostępnych formatach - w sposób dostosowany do czytników ekranu, w alfabecie Braille'a, w wersji audio oraz nagrania w PJMie. Dokumenty oraz informacje będą także przygotowywane w tekście łatwym do czytania (ETR)".
***
Grzegorz Rodziewicz, oprac.: GR
DGP/Baza Wiedzy 10 marca 2026
Czytamy:
"Sądy będą mogły częściej uchylać decyzje organów rentowych i przekazywać sprawy do ponownego rozpatrzenia. Takie zmiany wynikają z projektu nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego, który trafił do konsultacji. Nowe przepisy mają wejść w życie 1 lipca 2026 r. - czytamy w Dzienniku Gazecie Prawnej.
Celem zmian jest przyspieszenie rozpoznawania spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych. Projekt ma charakter deregulacyjny i został przygotowany przez resort pracy.
Obecnie sąd I instancji tylko w wyjątkowych sytuacjach może uchylić decyzję organu rentowego i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania. Po zmianach możliwość wydawania wyroków kasatoryjnych ma zostać rozszerzona. Rozwiązanie to obejmie większość decyzji zaskarżanych do sądu, z wyjątkiem tych przyznających prawo do świadczenia po raz pierwszy, np. emerytury lub renty. W takich sprawach sąd nadal będzie rozstrzygał spór merytorycznie.
Projekt przewiduje także możliwość uchylenia decyzji organu rentowego w przypadku istotnych naruszeń przepisów postępowania. Dotyczy to sytuacji, gdy prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a usunięcie uchybień szybciej będzie możliwe przed organem rentowym niż przed sądem.
Nowe przepisy mają też umożliwić uchylanie decyzji formalnych organów rentowych, czyli takich, które kończą postępowanie, ale nie rozstrzygają sprawy co do jej istoty, np. decyzji o umorzeniu postępowania lub odmowie jego wszczęcia. W przypadku uchylenia decyzji sąd będzie zobowiązany wskazać organowi rentowemu wytyczne dotyczące dalszego postępowania".
Więcej w Dzienniku Gazecie Prawnej z 10 marca 2026 r.
autor: Ewa Martyna, oprac.: GR
***
e-informator portalu www.niepelnosprawni.pl marzec 2026 r.
Czytamy informację, która z pewnością zainteresuje niektórych Czytelników:
"Współczesne społeczeństwo coraz większą wagę przykłada do integracji i wsparcia osób z niepełnosprawnościami. Jednym z kluczowych elementów tego systemu jest asystent osoby z niepełnosprawnością - zawód, który łączy kompetencje opiekuńcze, społeczne i organizacyjne. W 2026 roku jego znaczenie dodatkowo rośnie, co wynika zarówno ze zmian w programach wsparcia, jak i przygotowań do wprowadzenia systemowej asystencji osobistej.
Kim jest asystent osoby z niepełnosprawnością?
Asystent osoby z niepełnosprawnością to osoba wspierająca w codziennym funkcjonowaniu, ale nie wyręczająca podopiecznego. Jego zadaniem jest umożliwienie jak największej samodzielności oraz udziału w życiu społecznym, zawodowym i prywatnym. To odróżnia tę rolę od klasycznej opieki - nacisk kładziony jest na niezależność, a nie zastępowanie drugiej osoby.
Kto może skorzystać z programu w 2026 roku?
Program "Asystent osobisty osoby z niepełnosprawnością" skierowany jest przede wszystkim do dwóch grup. Pierwszą stanowią dzieci do 16. roku życia posiadające orzeczenie o niepełnosprawności, w którym wskazano konieczność stałej lub długotrwałej opieki oraz udziału opiekuna w leczeniu i rehabilitacji. Drugą grupą są osoby dorosłe z orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności albo równoważnym.
W 2026 roku coraz wyraźniej podkreśla się również potrzebę objęcia wsparciem osób starszych. Seniorzy po 65. roku życia, którzy mają utrudniony dostęp do innych form pomocy, mają być w większym stopniu włączani do programu.
Na czym polega wsparcie asystenta?
Zakres pomocy jest szeroki, ale zawsze podporządkowany jednemu celowi - zwiększeniu samodzielności i aktywności osoby z niepełnosprawnością. W praktyce oznacza to pomoc w codziennych czynnościach, wsparcie w komunikacji i załatwianiu spraw urzędowych, a także towarzyszenie w edukacji, pracy czy aktywnościach społecznych i kulturalnych. Asystent może pomóc w dotarciu do szkoły, pracy, lekarza czy na zajęcia, a także wspierać w budowaniu relacji społecznych.
Istotne jest jednak, że nie pełni on funkcji medycznych ani nie zastępuje opiekuna w zakresie usług specjalistycznych. Jego rola polega na wspieraniu, a nie przejmowaniu odpowiedzialności za codzienne życie podopiecznego.
Asystent a opiekun rodzinny
W 2026 roku wyraźnie rozdziela się rolę asystenta i opiekuna rodzinnego. Opiekun zapewnia stałą, często całodobową opiekę i odpowiada za kwestie związane z codziennym funkcjonowaniem oraz zdrowiem. Asystent natomiast wspiera aktywność i samodzielność - pomaga wyjść z domu, załatwić sprawy, uczestniczyć w życiu społecznym.
Program ma więc przede wszystkim odciążać rodziny, a nie je zastępować. Choć co do zasady preferuje się zatrudnianie osób spoza rodziny, w szczególnych przypadkach dopuszcza się możliwość, by funkcję asystenta pełnił bliski krewny. Warto również zaznaczyć, że wsparcie asystenta można łączyć z innymi świadczeniami, co ma znaczenie dla stabilności finansowej rodzin.
Jak złożyć wniosek?
Procedura przyznania asystenta odbywa się na poziomie lokalnym, najczęściej za pośrednictwem powiatowych lub miejskich ośrodków pomocy rodzinie. Nabory wniosków ogłaszane są zwykle pod koniec roku poprzedzającego realizację programu. Kluczowe jest złożenie formularza wraz z aktualnym orzeczeniem o niepełnosprawności oraz dokładnym opisem potrzeb - od tego zależy liczba przyznanych godzin wsparcia.
W 2026 roku coraz większe znaczenie ma także ocena poziomu potrzeby wsparcia, która może wpływać na sposób przydzielania pomocy i jej zakres.
Wymagania i ścieżka zawodowa
Osoba chcąca pracować jako asystent powinna posiadać co najmniej wykształcenie średnie, choć mile widziane są kierunki związane z pomocą społeczną, pedagogiką czy psychologią. Kluczowe znaczenie mają jednak cechy osobowościowe - empatia, cierpliwość, odpowiedzialność i umiejętność komunikacji.
Coraz większą rolę odgrywają również kursy i szkolenia, które przygotowują do pracy w tym zawodzie i zwiększają szanse na zatrudnienie.
Zarobki i formy zatrudnienia
Wynagrodzenie asystenta w 2025 i 2026 roku jest zróżnicowane i zależy od formy zatrudnienia oraz miejsca pracy. Najczęściej mieści się w przedziale od około 4300 do 6500 zł brutto miesięcznie w przypadku umowy o pracę, natomiast w programach asystenckich stosuje się stawki godzinowe.
Zawód ten realizowany jest w różnych formach zatrudnienia: na etacie, na umowie zlecenie lub w ramach własnej działalności gospodarczej.
Znaczenie programu i przyszłość
Program finansowany jest m.in. ze środków publicznych i pozostaje bezpłatny dla osób z niego korzystających. Rok 2026 ma charakter przejściowy - przygotowuje grunt pod wprowadzenie ustawowej asystencji osobistej w 2027 roku. Planowane zmiany mają uporządkować system i zwiększyć dostępność usług.
Asystent osoby z niepełnosprawnością to zawód, który w najbliższych latach będzie zyskiwał na znaczeniu. W 2026 roku większy nacisk kładzie się na elastyczność wsparcia, lepsze dopasowanie do potrzeb oraz włączenie nowych grup, w tym seniorów. Najważniejszym celem pozostaje jednak umożliwienie osobom z niepełnosprawnościami prowadzenia możliwie niezależnego i aktywnego życia.
Tekst przygotowany we współpracy z Agencją Adspectra.
Beata Poprawa
***
Podajemy tylko pytania, które umożliwią Czytelnikom zorientowanie się w poruszanej problematyce, a osoby zainteresowane poszczególnymi problemami będą mogły sięgnąć po odpowiedzi na www.niepelnosprawni.pl opublikowane w marcu 2026 r.
Przewlekła depresja lękowa
Dzień dobry. Od kilku lat zmagam się z przewlekłą depresją lękową. Mam papiery od psychiatry. Przez to ciężko mi pracować, nie mogę utrzymać żadnej pracy dłużej niż miesiąc. Z drugiej strony bardzo chcę się już wyprowadzić od rodziców - wydaje mi się, że bez tego mój stan się nie poprawi. Ale jak to zrobić skoro nie mam pracy i pieniędzy? Czy mogę liczyć na jakieś wsparcie? I czy w przypadku przewlekłej depresji mogę ubiegać się o orzeczenie o niepełnosprawności?
Lekki stopień niepełnosprawności
Dzień dobry. Mam lekki stopień niepełnosprawności, ale z czego patrzyłam w internecie - bardzo niewiele mi z tego faktu przysługuje. Ale może czegoś nie zauważyłam. Jakie prawa przysługują mi jako osobie z lekkim stopniem niepełnosprawności?
Wynagrodzenie minimalne
Czy osoba z niepełnosprawnością ruchu może mieć niższe wynagrodzenie niż wynosi ustawowa pensja minimalna? Pracodawca mówi, że nie może dać mi podwyżki... ledwo mi starcza od 10 do 10.
Szkolenia zawodowe
Czy przysługują mi darmowe szkolenia zawodowe jako osobie z orzeczeniem o niepełnosprawności umiarkowanym? Czy są takie w urzędzie gminy? Mam tylko wykształcenie zawodowe.
Dofinansowanie do adaptacji mieszkania
Muszę dostosować łazienkę do potrzeb osoby z niepełnosprawnością. Czy mogę dostać dofinansowanie z PFRON? Nie mieszczę się w wózku, wszystko jest nierówne, ledwo co mogę wjechać do łazienki.
Dofinansowanie do turnusu rehabilitacyjnego
Nigdy nie byłam na turnusie rehabilitacyjnym, a słyszałam, że można dostać dofinansowanie. Gdzie i jak się o to ubiegać?
Odwołanie od orzeczenia
Dostałam orzeczenie o lekkim stopniu, ale zupełnie się z tym nie zgadzam. Jak się odwołać i czy mam jakieś szanse? Uważam że potraktowano mnie źle - od początku jakieś dziwne podchody.
Przerwy w pracy
Ile dodatkowych przerw przysługuje pracownikowi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności? Pracodawca mówi mi, że w ogóle mi się nie należy. Do kogo mogę to zgłosić?
Dofinansowanie do stanowiska pracy
Jakie warunki trzeba spełnić, aby pracodawca otrzymał dofinansowanie do przystosowania stanowiska pracy?
Odmowa zatrudnienia z powodu niepełnosprawności
Czy odmowa zatrudnienia z powodu niepełnosprawności jest legalna? Próbowałam zostać sprzątaczką w biurze - nieoficjalny powód braku chęci mnie zatrudnienia to, że jestem osobą z niepełnosprawnością - słabo słyszę bez aparatów.
Odmowa dostosowania stanowiska pracy
Poruszam się na wózku. Mój pracodawca przeniósł biuro na piętro bez windy. Twierdzi, że koledzy mogą mnie wnosić, co jest dla mnie upokarzające i niebezpieczne. Kiedy poprosiłem o pracę zdalną, odmówił. Czy prawo nakazuje mu usunięcie barier architektonicznych, czy może mnie po prostu zwolnić, bo stałem się "problemem"?
Zwolnienie z pracy
Mam umiarkowany stopień niepełnosprawności, ale pracodawca powiedział, że "to dla niego problem". Czy może mnie tak po prostu zwolnić? Czuję się z tym bardzo niepewnie.
Karta parkingowa
Dzień dobry. Posiadam stopień umiarkowany 10N i powiedziano mi, że nie należy mi się nowa karta parkingowa.
Spektrum autyzmu i ADHD
Dzień dobry. Niedawno miałam diagnozę i okazało się, że jestem osobą w spektrum autyzmu i dodatkowo mam ADHD. Już mam dość maskowania. Przez wiele lat czułam, że coś jest ze mną inaczej, ale nie wiedziałam co. Wszyscy mi mówili, że nie ma co się diagnozować, nic mi to nie da. Ale prawda jest taka, że autyzm (ADHD też) często utrudnia mi to życie i uważam, że jest to niepełnosprawność. Czy mam prawo do orzeczenia o niepełnosprawności z powodu autyzmu?
Urlop 10 dni
Mam pytanie, jaki czas trzeba przepracować u nowego pracodawcy, żeby nabyć prawo do urlopu 10 dni? Orzeczenie stopnia umiarkowanego mam od 26.10.2024 na dwa lata.
Opieka nad niepełnosprawną mamą
Zwolniłem się z pracy i opiekuję się mamą po udarze mózgu i z demencją. Mama ma orzeczenie o niepełnosprawności. Otrzymuje emeryturę 2 260 zł miesięcznie. Czy jako opiekun przysługuje mi prawo do jakiegoś zasiłku? A może mamie przysługuje jakiś zasiłek?
Mieszkanie wspomagane
Mój syn ma już 34 lata. Ma niepełnosprawność intelektualną w stopniu znacznym. Mieszka ze mną całe życie - ale teraz jest już dorosłym człowiekiem. Chciałabym, by nie musiał całe życie mieszkać z mamą. Jakie są możliwości wsparcia w zakresie mieszkalnictwa chronionego lub wspomaganego dla niego?
Orzeczenie o niepełnosprawności
Czy mogę odwołać się od decyzji komisji, jeśli nie zgadzam się z przyznaną kategorią? Minął rok od jej wydania".
